T.C. Yargıtay
1. Hukuk Dairesi
1. Hukuk Dairesi
Esas No: 2010/7209
Karar No: 2010/7810
Karar Tarihi: 01.07.2010
1. Hukuk Dairesi 2010/7209 E. , 2010/7810 K.
MAHKEMESİ : İZNİK ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ : 18/03/2010
NUMARASI : 2010/10-2010/122
Taraflar arasında görülen davada;
Davacı, miras bırakanına ait 3287 parsel sayılı taşınmazı davalının ekim yapmak ve ağaç dikmek suretiyle haksız biçimde kullandığını ileri sürüp elatmanın önlenmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı, dayısı olan davacının murisi tarafından taşınmazın kayınpederine haricen satıldığını, ondan da kendisine geçtiğini, 36 yıldır bu nedenle kullandığını belirtip davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, çekişme konusu taşınmazı davalının haksız olarak kullandığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Karar, davalı tarafından süresinde temyiz etmiş olmakla, tetkik hakimi raporu okundu. Düşüncesi alındı. Dosya incelendi. Gereği görüşülüp, düşünüldü.
Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi isteğine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dosya içeriği ve toplanan delillerden; çekişme konusu taşınmazın keşfen belirlenen değeri gözetilerek İznik Sulh Hukuk Mahkemesince, Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu kanaatine varılarak 24.11.2009 tarihinde görevsizlik kararı verildiği, bu kararın davacı ve davalıya 29.12.2009 tarihinde tebliğ edildiği ve temyiz edilmeksizin 07.01.2010 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Bilindiği gibi, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 193. maddesi; “ görevsizlik veya yetkisizlik kararının kesinleşmesi tarihinden itibaren 10 gün içinde yeniden dilekçe verilmesi veya yeniden çağrı kağıdı tebliğ ettirilmesi gerekir. Aksi halde dava açılmamış sayılır” hükmünü amirdir.
Bu itibarla, görevsizlik kararı veren mahkeme, görevsizlik kararında “ dava dosyasının talep halinde görevli mahkemeye gönderilmesine” karar vermekle yetinir. Dava dosyasını resen görevli mahkemeye gönderemez. Dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilebilmesi ve davaya görevli mahkemede devam edilebilmesi için davacının 10 gün içinde görevli (ya da görevsizlik kararı veren) mahkemeye başvurarak davalıya tebligat yaptırması gerekir. Aksi halde dava açılmamış sayılır. (HUMK.m.193)
Görevli mahkemeye başvurma süresi olan 10 günlük süre hak düşürücü nitelikte bir süre olup, mahkemece kendiliğinden gözetilmesi gerekir.
Görevli (veya görevsiz) mahkemeye başvuru, yeniden bir dilekçe verilmesi veya tebligat masrafını yatırarak olur. Bu dilekçe için bir şekil öngörülmemiştir. Bu dilekçe bir dava dilekçesi değildir. Dilekçede, davanın görevli mahkemede görülmesi için gerekli işlemlerin yapılması istenir.
Sözü edilen 10 günlük başvuru süresi içinde görevli (veya görevsiz) mahkemeye başvurarak karşı tarafa yapılacak tebligat giderinin ve varsa dosya gönderme masrafının ödenmesi gerekli ve yeterlidir.
Dava dosyasını alan görevli mahkeme, ilk olarak 10 günlük süre içinde görevli (veya görevsiz) mahkemeye başvurulmuş olup olmadığını re’sen inceler. Mahkeme 10 gün içinde başvurulmadığını tespit ederse, başkaca bir işlem yapmadan, kendiliğinden davanın açılmamış sayılmasına karar verir.
Bu şekilde, 10 gün içinde başvurulması üzerine görevli mahkemede görülmeye başlanan dava, yeni bir dava olmayıp görevsiz mahkemede açılmış olan davanın devamı olduğundan, görevli mahkemede yeni bir harç alınmaz.
Bu hususlar Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 08.12.1984 gün ve 1981/15-616 esas, 1984/75 karar sayılı ilamı; 12.05.1999 gün ve 1999/1-275 esas, 1992/282 Karar sayılı ilamı; 06.02.2002 gün ve 2002/8-72 esas ve 2002/60 karar sayılı ilamı; 21.03.2007 gün ve 2007/1-147 esas, 2007/154 karar sayılı ilamı; 31.10.2007 gün ve 2007/11-799 esas,2007/803 karar sayılı ilamında da aynen benimsenmiştir.
Bu bilgilerin ışığında somut olaya bakıldığında, görevsizlik kararının kesinleştiği 07.01.2010 tarihinden itibaren HUMK.m. 193’te açıklanan prosedüre uygun şekilde 10 günlük süre içerisinde dilekçe verilerek çağrı kağıdı tebliğ ettirmek için bir başvuru yapılmadığı görülmektedir.
Hal böyle olunca; davanın açılmamış sayılması yönünde bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile işin esası hakkında hüküm tesisi isabetsizdir. Davalının temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenden ötürü HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 1.7.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.