T.C. Yargıtay
18. Hukuk Dairesi
18. Hukuk Dairesi
Esas No: 2008/5
Karar No: 2008/5851
Karar Tarihi: 12.05.2008
(Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi 2008/5 E. , 2008/5851 K.
MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Dava konusu taşınmazın sulu tarım arazisi niteliği ile kapama portakal bahçesi olarak değerlendirilmiş olmasında kural olarak bir isabetsizlik yoktur.
Ancak; mahkemece yapılan inceleme ve bilirkişi kurullarınca düzenlenen raporlar hüküm kurmaya yeterli değildir.
Şöyle ki;
1-Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamalarına göre, iklim koşulları, arazinin toprak ve topoğrafik yapısı ile bölgesindeki konumu (büyük yerleşim yerlerine uzaklığı v.b.) gözetildiğinde, dava konusu taşınmazın bulunduğu yerle benzer nitelikte olan ülkemizin değişik yörelerindeki sulu tarım arazilerinin değerlendirilmesinde, (değeri önemli biçimde etkileyen kanıtlanmış, farklı ve özel bir etkenin bulunması durumu dışında) kapitalizasyon faiz oranı %5 olarak alınmaktadır. Hal böyle iken, bilirkişi kurul raporlarında taşınmazın değerinin belirlenmesinde kapitalizasyon faizi oranının %5 yerine %4 olarak kabulü,
2-Mahkemece, değerlendirmeye ve hükme esas alınan birinci ve ikinci bilirkişi kurulları raporlarında taşınmazın kamulaştırma bedelinin saptanmasında ... Tarım Müdürlüğü verileri esas alınmıştır. Yargıtay’da yerleşmiş uygulama; tarım arazilerindeki değerlendirmenin, taşınmazın yer aldığı ilçe dahilinde ekilmesi mutad olan ve münavebeye alınan ürünlerin dekar başına ortalama verimi ve üretim giderleri ile kg. başına ortalama satış fiyatlarının –doğru istatistiki bilgilere dayandığı bilinen- İlçe Tarım Müdürlüğünden getirtilmesini ve raporların buna göre düzenlenmesini öngörmektedir. Mahkemece bu ilke doğrultusunda değerlendirme tarihi (2003 yılı) itibariyle- münavebe ürünlerine ilişkin veri cetvellerinin ilçe tarım müdürlüğünden getirtilip bilirkişi raporlarının denetlenmesi, gerekiyorsa ilçe verilerine uygun ek raporlar alınması gerektiği düşünülmeden, denetime elverişli olmayan İl Tarım Müdürlüğü verilerini esas alan rapora dayanılarak hüküm kurulması,
./..
-2-
2008/5 - 5851
3-Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasa ile değişik 15.maddesinin son fıkrası hükmüne göre bilirkişilerce yapılan değer tespitinde idarece belgelerin mahkemeye verildiği gün esas tutulması gerekirken bilirkişi kurulu raporunda değer belirlenirken anılan Yasa hükmü gözardı edilerek -belgelerin mahkemeye verildiği (davanın açıldığı) gün yerine- kamulaştırma tarihine göre hesaplama yapılmış olması,
Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 12.5.2008 gününde oybirliğiyle karar verildi.