T.C. Yargıtay
5. Hukuk Dairesi
5. Hukuk Dairesi
Esas No: 2025/3174
Karar No: 2025/10338
Karar Tarihi: 02.07.2025
5. Hukuk Dairesi 2025/3174 E. , 2025/10338 K.
MAHKEMESİ: İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/3571 Esas, 2024/4592 Karar
KARAR : Yeniden esas hakkında verilen karar
İLK DERECE
MAHKEMESİ: Akhisar 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/108 Esas, 2024/464 Karar
Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı idare ve bir kısım davalılar vekilleri ve davalı ... istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Kararın davacı idare ve bir kısım davalılar vekilleri ve davalı ... tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince bir kısım davalılar vekilleri ve davalı ... istinaf talebinin reddine, davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı bir kısım davalılar vekili ve davalı ... temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Manisa ili, Akhisar ilçesi, ... Mahallesi 3043 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkinini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Bir kısım davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; taşınmazın gerçek değerinin tespit edilmesini talep etmiştir.
2. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; taşınmazın gerçek değerinin tespit edilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma bedelinin tespiti ile davalılara ödenmesine, dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile yol olarak tapudan terkinine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare ve bir kısım davalılar vekilleri ve davalı ... istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin yüksek belirlendiğini ileri sürmüştür.
2. Bir kısım davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; tespit edilen metrekare birim fiyatının düşük olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, rapora itirazlarının nazara alınmadığını, %80 oranında objektif değer artışı yapılması gerektiğini, taşınmaza bitişik 3044 parsele ilişkin Akhisar 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/253 Esas sayılı davada %80 oranında objektif değer artışı uygulandığını, taşınmaza emsal satışlar esas alınarak değer biçilmesi gerektiğini, arta kalan kısımda değer kaybı oluştuğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
3. Davalı ... istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin güncel değeri yansıtmadığını, taşınmazın çok daha değerli olduğunu ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Devlet sulaması nedeniyle sulu tarım arazisi niteliğinde olan taşınmaza, net gelir metoduna göre değer biçilip, taşınmazın konumu ve bilirkişi raporunda belirlenen özellikleri, parsel sorgu programında yapılan inceleme sonucunda kamulaştırma öncesinde Akhisar-... karayoluna ikinci parsel olduğu dikkate alındığında bilirkişi raporunda belirlenen objektif değer artış oranı uygulanmasında bir isabetsizlik görülmemiştir. Kamulaştırmadan arta kalan kısmın büyüklüğü ve geometrik şekli dikkate alındığında, kalan kısmında değer azalışı oluşmadığı yönündeki bilirkişi kabulü doğru bulunmuştur. Dairemizin 2023/3732 - 2024/542 sayılı Kararı uyarınca alınan ek rapor uyarınca idare tarafından düzenlenen kıymet taktir raporu ve ekli tespit formunda belirlenen çeşme, beton zemin ve ağaç bedellerinin hesaplanması doğru bulunmuştur. Ancak; Mahkemenin ilk kararında belirlenen 1.036.614,95 TL bedele mahkemenin ilk karar tarihine kadar faiz işletilmesi gerektiği halde, bedelin tamamına son karar tarihine kadar faiz işletilmesi doğru görülmediğinden İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekili ve davalı ... temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Bir kısım davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ettiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı ... temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ettiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Bir kısım davalılar vekili ve davalı ... yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalılardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
02.07.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.