
DOKTRİN VE UYGULAMADAKİ İKİLEMLER
TCK’nın “ Mala Zarar Verme ” başlıklı 151. maddesinin birinci fıkrasında; " Başkasının taşınır veya taşınmaz malını kısmen veya tamamen yıkan, tahrip eden, yok eden, bozan, kullanılamaz hâle getiren veya kirleten kişi, mağdurun şikâyeti üzerine, dört aydan üç yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır. " şeklinde mala zarar verme suçunun basit şekli düzenlenmiş, 152. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında da on bent hâlinde suçun nitelikli hâlleri sayılmıştır.
Mala zarar verme suçuyla korunan hukuki yarar, mülkiyet hakkıdır. Mülkiyet kavramına, malın bütünleyici parçaları, eklentileri ve doğal ürünleri de dahildir. Mülkiyetin korunmasında amaç, sadece malın fiziksel olarak zarar görmesi olmayıp malın değerinin de korunmasıdır. Bu nedenle, malın özgülendiği amaca uygun kullanılabilmesini, önemsiz sayılmayacak derecede azaltan bir zararın varlığı yeterli olup malın maddi zarar görmüş olmasına gerek yoktur. Kanuni düzenleme göz önüne alındığında, mala zarar verme suçu genel kastla işlenebilen bir suçtur. Suçun oluşması için failin belirli bir amaç ya da saikle (özel kast) hareket etmesine gerek yoktur.
İngiliz Ceza Hukukunda, başkasının malına zarar vermenin suç olduğu belirlenirken, başkasının malı kapsamının daha geniş bir yorumu kullanılmaktadır. Bu nedenle, bu kanuna göre, bir kişinin kiraladığı aracının motoruna zarar vermesi de suç olarak kabul edilebilmektedir. (Polat, Yargı Kararları Işığında Mala Zarar Verme Suçu, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku Anabilim Dalı, Konya – 2023 s. 38)
Ancak hukukumuzda mülkiyet konusunda malın mülkiyetine sahip olana mı yoksa malı elinde bulundurana mı ait olduğu hususunda iki görüş bulunmaktadır. Birinci görüşe göre malın mülkiyetinin bir kişiye aidiyetinin başka bir kişiye ait olması çelişkili olacağından mal kimin mülkiyetinde ise mal o şahsa aittir. İkinci görüşe göre ise mal hukuku uygun bir şekilde fiilen elinde bulundurana yani zilyede aittir. Buna göre başkasına aidiyet kavramına geniş bir anlam verilmek suretiyle malı elinde bulunduran korunmaktadır. Böylece başkasının mülkiyetinde olan mal üzerine tasarruf yetkisine sahip olan kişi mala sahip olan kişidir.
Yargıtay kararları incelendiğinde yakın tarihlerde farklı dairelerin taban tabana zıt kararlar verdiklerine tesadüf edilmiştir. Örneğin Yargıtay 2. Ceza Dairesi 2025/4027 E. 2025/8845 K. Sayılı ilamında mülk sahibinin şüpheli olduğu olay kapsamında; " suç tarihinde şikâyetçinin kiracı olarak zilyetliğinde bulunduğu anlaşılan Bungalov Ev olarak tabir edilen evlerden birinin kapısının kırıldığının ve diğer evlerin de kapı kilitlerinin değiştirildiğinin anlaşılması karşısında, anılan eylemi gerçekleştirdiği iddia edilen şüpheli ... hakkında mala zarar verme suçu yönünden de mevcut delillerin kamu davasının açılmasını gerektirir nitelikte bulunduğu " yorumunu yapmışken Yargıtay 6. Ceza Dairesi 2026/4228 E. 2026/5529 K. sayılı uyuşmazlığın giderilmesi kararında tam tersi bir yaklaşım sergilemiştir.
Kararda; Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Ceza Dairesi'nin mülkiyeti esas alan görüşüne karşı Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesi'nin zilyetliği baz alan görüşü kıyaslanmış, mala zarar verme suçunun konusunun başkasının mülkiyetinde bulunan taşınır veya taşınmaz mal olduğu, failin maliki bulunduğu mala zarar verme eyleminde suçun maddi unsurunun gerçekleşmeyeceği nedeniyle suçun yasal unsurlarının oluşmadığı, bu nedenle uyuşmazlığın Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Ceza Dairesi'nin 15.10.2025 gün ve 2025/70 Esas 2025/3509 sayılı kararı doğrultusunda giderilmesine karar verilmiştir.