
İngiltere’de kraliyet ve aristokrasinin sporu olarak başlayan at yarışı, Türkiye’de yeni bir ulusun toplumsal buluşma noktası olarak şekillendi. 1927'de ilk Gazi Koşusu’ndan bugüne uzanan hikâyeyi sektör temsilcileri ve spor yazarı Euronews’e anlattı.
İngiltere’de at yarışı, 18. yüzyıldan itibaren aristokrasi ve kraliyet çevresinde gelişirken, Türkiye’de ise Cumhuriyet’in ilk yıllarında yeni bir ulusun ortak etkinliklerinden biri olarak şekillendi.
1927’de Ali Muhittin Hacıbekir’in atı Neriman ilk Gazi Koşusu’nu kazandığında, Cumhuriyet henüz dört yaşındaydı. Aradan geçen 100 yıla rağmen Gazi Koşusu, Türkiye’nin en köklü spor etkinliklerinden biri olmayı sürdürüyor.
Peki, at yarışını yalnızca pistteki mücadeleden ibaret olmayan bir spor ve kültür alanına dönüştüren ne? Atların yetiştirilmesi ve bakımı, jokeylerin tecrübesi, yarışçılık geleneği ve yeni kuşaklara ulaşma çabası... Euronews, at yarışı dünyasının geçmişini ve bugününü Bi'Talih Genel Müdürü Sebati Altunyuva, Bi'Talih Pazarlama Müdürü Mert Mustafa Ünsal ve Yarıştayız Dijital Genel Yayın Yönetmeni ve spor yazarı Niko Yenibayrak ile konuştu.
Yenibayrak’a göre Türkiye’deki yarışçılık kültürü, köklü Avrupa geleneklerinden temelde ayrılmıyor; tersine, onlara öykünerek başlamış: “1700'lü yıllarda İngiltere’de yarışçılık kültürü start veriyor, yarış olarak koşulması Epsom’da 1750'lerde başlıyor. Çok eskiye dayanan, aristokrasinin buluşma noktası bir yandan.”
Yenibayrak, Türkiye’nin de bu hikâyenin merkezinde olduğunu vurguluyor: “Şu an günümüzde dünya üzerinde koşan atların ırkının tamamı üç ata dayanır. Bunlardan birisi de Byerley Türk Atı. Bu noktada Türkiye ve Türk atları aslında konunun çok önemli bir noktasında, merkezinde duruyor.”
Osmanlı döneminde, 19. yüzyılın ortalarında başlayan at yarışçılığı, İzmir’de Levanten ailelerin öncülüğünde gelişti. Cumhuriyet’in ilk yıllarında ise yetiştiricilik ve ıslah çalışmaları hız kazandı.