
Çocukların eğitimden korunmaya kadar birçok hakkı var. Ancak veriler yoksulluk, çocuk işçiliği ve önlenebilir ölümlerin sürdüğünü gösteriyor. Türkiye'de de her 100 çocuktan yüzde 37'si risk altında.
Bir çocuk okula gitmenin, oyun oynamanın ve kötü muameleden korunmanın birer hak olduğunu biliyor mu?
Haklarını bilmek, başına geleni anlatmasını ve yardım istemesini kolaylaştırabilir. Onu dinlemek ve korumak ise yetişkinlerin ve kurumların sorumluluğu. Her yıl 20 Kasım'da çocuk hakları üzerine yazılar yazılıyor, açıklamalar yapılıyor. Peki bir 20 Kasım'dan ötekine çocukların hayatında ne değişiyor?
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu, 20 Kasım 1959'da kabul ettiği Çocuk Hakları Bildirgesi'nde her çocuğun eğitim, oyun, yeterli beslenme ve barınma hakkı olduğunu ilan etti. Bildirge, çocukların ihmalden, kötü muameleden ve sömürüden korunmasını da öngörüyor.
Peki bugün Türkiye'de çocuklar yeterli beslenebiliyor mu? Okula devam edebiliyor mu? Sağlıklarına ya da eğitimlerine zarar verecek işlerden korunabiliyor mu?
Çocukların haklarını bilmesi neden önemli?
BMGenel Kurulunun 20 Kasım 1959'da kabul ettiği Çocuk Haklarına Dair Sözleşme, ön sözünde 1959 Bildirgesi'ne atıf yapıyor. Bildirge'deki ilkeleri ayrıntılandıran sözleşme, taraf devletlere çocuk haklarını güvence altına almak için bağlayıcı yükümlülükler getirdi. Sözleşmenin 42'nci maddesi, devletlere sözleşmenin ilkelerini ve hükümlerini hem çocuklara hem yetişkinlere uygun ve etkili yollarla duyurma görevi de veriyor.