
Doç. Dr. Enver KAŞLI yazdı... https://www.hukukihaber.net/genelevler-kapatildi-mi-veya-kapatilacak-mi
Anayasa Mahkemesi’nin 16.07.2026 tarihinde E. 2025/144, K. 2026/164 sayılı kararında 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu m.128’in birinci fıkrasının birinci cümlesinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermesi üzerine genelevlerin kapatıldığı yönünde değerlendirmeler görülmektedir. Bu değerlendirmelere dayanak olarak Mahkeme kararındaki gerekçeler öne çıkmaktadır. Kararın ilgili kısımlarında;
"...26. Hukukumuzda devletin gözetimi ve denetimi altında fuhuş yapılabilmesinin tek yasal dayanağının itiraz konusu kural olduğu anlaşılmaktadır.
27. Hâl böyle olunca fuhşun insan onuru ile bağdaşmayan niteliği dikkate alındığında devletin gözetimi ve denetimi altında fuhuş yapılmasına imkân tanıyan kuralın kişilerin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkı ile doğrudan ilgisi bulunduğu, buna göre de Anayasa’nın 5. ve 17. maddeleri kapsamında incelenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
28. Fuhuş, sosyal ve ekonomik boyutları olan, toplum sağlığı ve ahlaki değerleri üzerinde etkileri bulunan, bu nedenle yalnızca bireyleri ilgilendirmeyen çok boyutlu bir olgudur. Günümüzde fuhşun insan onuru ile bağdaşmadığı kabul edilmektedir. Nitekim 25/7/1951 tarihinde yürürlüğe giren Birleşmiş Milletler İnsan Ticaretinin ve İnsanların Fuhuş Yoluyla Sömürülmesinin Yasaklanması Sözleşmesi'nin başlangıç kısmında fuhşun ve fuhuş amacıyla insan ticaretinin insan onuru ve değeriyle bağdaşmadığı, bireyin, ailenin ve toplumun refahını tehlikeye attığı belirtilmiştir. Bu yaklaşım nedeniyle demokratik ülkeler fuhşu meslek edinmiş yetişkinleri cezalandırmaktan vazgeçmekte, bu kişilerin fuhuştan kurtulmaları için onlara gerekli rehabilitasyon, istihdam ve teşvik programları uygulamakta; fuhşa aracılık edenler ile cinsel ilişki satın alan kişileri cezalandırma yoluna gitmektedir (Cem Burak Karataş, § 109).
29. Fuhşa zorlamanın insanlık dışı veya onur kırıcı muamele olduğu hususunda bir tereddüt olmamakla birlikte yetişkin bireylerin kendi rızalarıyla fuhuş yapmalarının insan hakları ve hukuku açısından korunabilen bir değere sahip olup olmadığı tartışmalıdır. Kişisel özerklik kavramı içinde görülen kişinin maddi ve manevi bütünlüğü çerçevesinde bedeni üzerinde tasarruf yapma yetkisinin bulunması bu yetkisini sınırsız kullanabileceği anlamına gelmemektedir. Diğer bir ifadeyle kişilerin, bedenleri üzerinde mutlak tasarruf yetkisi sahibi olduklarını kabul etmek, insan hakları açısından ülkeden ülkeye farklılık gösteren, henüz uzlaşma sağlanamamış bir konudur. Bununla birlikte insan hakları bağlamında rıza insan olma olgusunun varlığıyla ilgili olup bireyin rızasıyla kendi onuruna aykırı davranışta bulunması insanlık bakımından kabul edilemez niteliktedir (S.K.(B.) [1. B.], B. No: 2014/18275, 4/7/2018, § 49).
30. Sosyal ve ekonomik koşullar, fiziksel, ruhsal veya cinsel yönden istismara uğrama, insan ticareti amacıyla başkaları tarafından ikna edilme gibi sebeplerle yapılan fuhuşta bireylerin rızalarının özgür olduğundan bahsedilmesi güçtür (S.K.(B.), § 50).