Çukurambar, Çankaya / Ankara 0312 284 60 63 info@hayfahukuk.com Pazartesi – Cuma: 09:00 – 18:00

Şerefiye Sarnıcı İstanbul'un su uygarlığı mirasını yansıtıyor

Gündem Yeni Şafak · AA 6 dk okuma
Şerefiye Sarnıcı İstanbul'un su uygarlığı mirasını yansıtıyor
Görsel: Yeni Şafak

Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerinde su ihtiyacını karşılamak üzere inşa edilen sarnıçlardan biri olan Şerefiye Sarnıcı, İstanbul'un su uygarlığı mirasını yansıtan önemli yapılardan biri olarak öne çıkıyor. Şerefiye Sarnıcı, 428-443 yılları arasında Doğu Roma İmparatoru 2. Theodosius tarafından, Bozdoğan Kemeri vasıtasıyla su depolanmasını sağlamak amacıyla inşa edildi.Belgrad Ormanı'ndan getirilen suyun depolandığı bu yapı, 32 mermer sütunu ve Korint üslubundaki işlenmiş başlıklarıyla Bizans mimari mühendisliğinin en görkemli örnekleri arasında yer alıyor."Şerefiye" ismini Osmanlı döneminde bulunduğu mahalleden alan sarnıcın üzerine 19. yüzyıl sonu ya da 20. yüzyıl başlarında Arif Paşa Konağı inşa edildi.

Konak, 1912'den itibaren Şehremaneti Binası, 1930-1984 yılları arasında İstanbul Belediye Hizmet Binası, sonrasında Eminönü Belediye Binası olarak kullanıldı.İstanbul'un Avrupa Kültür Başkenti olduğu 2010 yılında, Şerefiye Sarnıcı'nın üzerine inşa edilen belediye binası yıkıldıktan sonra sarnıç restorasyona alındı. 8 yıl süren restorasyon çalışmalarının ardından sarnıcın kendisinin sergileneceği alt kat ile giriş ve üst katlar, müze ve yönetim işlevine uygun olarak cam panellerle tasarlandı ve 24 Nisan 2018 tarihinde ziyarete açıldı. Tarihi Yarımada'da nüfus artışıyla su ihtiyacının arttığını ve Belgrad Ormanı'ndan künkler ve su yolları vasıtasıyla su getirildiğini anlatan İstanbul Medipol Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Mimari Restorasyon Programı Öğretim Üyesi Doç. Dr.

Zeynep Emel Ekim, Bozdoğan Kemeri üzerinden şehre ve merkeze ulaştırılan suyun sarnıçlarda ve maksemlerde toplandığını, buradan da saraylara, dini yapılara ve konutlara dağıtıldığını söyledi.Osmanlı zamanında "İslam dininde birikmiş suyun makbul görmemesi" ve "hijyen" gerekçeleriyle bu sarnıçların fazla kullanılmadığına işaret eden Ekim, yapıların onarılıp korunduğunu ve içindeki suyun ise genellikle bahçe ve bostan sulamak amacıyla ya da yangınlara karşı su havuzu olarak kullanıldığını aktardı. "100'e yakın veya 100'ün üzerinde olduğu düşünülüyor"İstanbul'un yer altı zenginliğinin sadece anıtsal sarnıçlarla sınırlı olmadığını vurgulayan ve "kuyular, mahzenler, su yolları, su depoları ve su hazneleri"ni hatırlatan Ekim, eskiden neredeyse her evin kendi kuyusu ve haznesi olduğunu söyledi.Bu yapılar düşünüldüğünde 1000'den fazla örnek olduğunu belirten Ekim, şöyle konuştu:"Günümüze gelmeyenler var. Ama Bizans döneminden kalma Yerebatan, şu anki Şerefiye, Binbirdirek gibi sarnıçlar büyük devasa yapılar.

Bunların da 100'e yakın veya 100'ün üzerinde olduğu düşünülüyor. Bunlarla ilgili önemli tezler, kitaplar yayımlandı." Bu yapıların envanterinin çıkarıldığını, fotoğraflanıp belgelendiğini, lazer taramalarının ve rölövelerinin yapıldığını hatırlatan Ekim, çoğunun Anıtlar Kurulu tarafından tescil edildiğini kaydetti.Gönlünün tüm sarnıçların restore edilip işlevlendirilmesini istediğini ancak mülkiyet ve statik sorunları bulunduğunu belirten Ekim, "kiminin üzerine apartman yapıldığını" ve "kiminin üzerinden yol geçtiği için ciddi finansal sorun olduğunu" söyledi.Ekim, bu nedenlerle tüm sarnıçların restore edilmesinin mümkün olmadığını ancak tescil edilip belgelenmesinin ve lazer taramalarının yapılmasının önem taşıdığını dile getirdi. "Şerefiye Sarnıcı 5. yüzyılın ilk yarısına tarihleniyor"Şerefiye Sarnıcı'nın mimari detaylarına değinen Ekim, yapının kitabesi bulunmadığını ancak 5. yüzyılın ilk yarısındaki 2.

Theodosius dönemine tarihlendirildiğini aktardı.Bu dönemde İstanbul'da Aetius açık sarnıcının ve kara surlarının yapıldığını, yoğun yapılaşmanın olduğu bir devir yaşandığını belirten Ekim, "32 adet sütun var ve bunlar mermer. Başlıkları da mermer ve Marmara Adası'ndan getirilen mermerler olduğu biliniyor. Korint sütun başlıkları var, kenger yaprakları kullanılmıştır.

Haberin devamı kaynağında Bu haber Yeni Şafak tarafından 20 Kasım 2026, 11:16 tarihinde yayımlanmıştır. Tüm hakları kaynağına aittir.
Devamını oku
Gündem haberleri

Hukuki bir sorununuz mu var?

Uyuşmazlığınızı dinleyelim, haklarınızı ve izlenebilecek yolları birlikte değerlendirelim.