
ABD’de ara seçimler geride kalırken, ekonomistler ve yatırımcılar dikkatlerini giderek İran savaşı sona erdiğinde yaşanacaklara çevirecek. Özellikle de Başkan Donald Trump’ın savaşın “fiilen sona erdiğini” ilan etmesinin ardından. İran’la yürütülen barış görüşmeleri aylardır piyasaları diken üstünde tutuyor; müzakerelerde karşılıklı güç gösterileri ile ateşkesin an meselesi olduğuna ilişkin haberler birbirini izlerken, hisse senetleri ve emtia fiyatları sert dalgalanmalar yaşıyor.
İran savaşının sona ermesinin küresel ekonomi ve finans piyasaları açısından önemli sonuçları olacak. Öncelikle savaş, diğer Arap ekonomileriyle birlikte küresel gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 5’ini oluşturan Körfez ülkelerinde 200 milyar doları aşan hasara yol açtı. Çatışma ister bir barış anlaşmasıyla ister büyük bir tırmanışın ardından sona ersin, bölgedeki ekonomik toparlanma küresel büyümeye ivme kazandıracaktır.
Savaş sonrasında güçlü bir toparlanma beklentisi, yatırım sermayesini de Orta Doğu’ya çekecektir. Hükümetler, savaşın açığa çıkardığı güvenlik açıklarını kapatmak için savunmaya devasa kaynaklar ayıracak; hasar gören enerji tesislerinin ve diğer hayati altyapının yeniden inşası ise yüz milyarlarca dolara mal olacaktır. Bunun beraberinde getireceği sermaye girişi, kaçınılmaz olarak gözde konumlardaki gayrimenkullerin fiyatlarını yükseltecektir.
Orta Doğu’daki egemen varlık fonları ve kurumsal yatırımcıların yeni yatırımlarını ABD dışına yönlendirmesi ya da mevcut dolar varlıklarını azaltmasıyla, dolarsızlaşma sürecinin hız kazanması bekleniyor. Küresel yatırımcılar, dolar cinsinden varlıkların portföylerindeki ağırlığını zaten azaltmaya başlamış durumda. Uluslararası Para Fonu’nun verilerine göre doların küresel döviz rezervlerindeki payı, 2026’nın ikinci çeyreğinde bir önceki çeyrekteki yüzde 57,2 seviyesinden yüzde 56,7’ye geriledi. Küresel altın rezervlerinin değeri de 2025’te yabancı hükümetlerin elindeki ABD Hazine tahvillerinin değerini aştı. Ancak bu gelişmede esas olarak, özel sektör alımlarının altın fiyatlarını yükseltmesi etkili oldu.
Orta Doğu sermayesinin çekilmesi, ABD’de sermaye arzını daraltarak genel olarak borçlanma maliyetlerini yükseltecektir. ABD Hazine tahvillerine talebin azalması da tahvil getirilerini artıracak ve federal hükümetin 40 trilyon dolarlık devasa borcunu finanse etmesini daha maliyetli hâle getirecektir.