
Cumhuriyetimizin 103. yılında Viyana-Hietzing’de, sağanakta açılan şemsiyelerin altında Atatürk’ü andık. Önünde buluştuğumuz Heinrich Krippel Anıtı’nda heykeltıraşın Samsun için yaptığı Onur Anıtı’nın görseli var. O atlı heykelde 19 Mayıs 1919’da Samsun’da kınından çıkan, 9 Eylül 1922’de İzmir’de kınına giren bir kılıç görürüm.
Krippel’in Viyana’da hazırladığı Ankara Ulus Zafer Anıtı’nda ise gözüm hep sırtında top mermisi taşıyan Anadolu kadınına takılır. Cumhuriyet gazetesinin kurucusu Yunus Nadi, bu anıt için Yeni Gün gazetesi aracılığıyla halkı bağışa çağırmıştı. Anıtın bütün masrafları halktan toplanan parayla karşılandı.
Peki, o kadın sırtındaki yükü indirdikten sonra memlekette ne oldu? O buluşmada bir başka Avusturyalıyı, fotoğrafçı Othmar Pferschy’yi düşündüm. Krippel’in Afyonkarahisar’daki Zafer Anıtı’nın açıldığı 1936 yılında Pferschy’nin “Fotoğrafla Türkiye” albümü de yayımlandı. Viyana’da bir müzayedede aldığım nüsha şimdi önümde.