
Bilim iletişimcisi Çağrı Mert Bakırcı, tarihçi İlber Ortaylı'nın "Rize'de çay olmaz, mandalina vardı" sözlerini bilimsel ve ekonomik verilerle mercek altına aldı. Türkiye'nin yıllık kişi başı 4 kilograma yaklaşan çay tüketiminin arka planındaki tarımsal krizi inceleyen Çağrı Mert Bakırcı, Rize'nin tarım arazilerinin yüzde 93'ünün çaya ayrıldığını vurgularken, bilimsel toprak ıslahı ve mekansal çeşitlendirme çağrısı yaptı.
Bilim iletişimcisi Çağrı Mert Bakırcı, 12 Kasım 2026 tarihinde Evrim Ağacı platformunda yayınladığı kapsamlı analizde, Rize'deki toplam tarım arazilerinin yüzde 93'ünün tek başına çay üretimine ayrıldığını ve bölgedeki toprakların bilinçsiz gübreleme nedeniyle şiddetli asitleşme yaşadığını açıkladı.
Merhum tarihçi İlber Ortaylı'nın farklı sohbetlerde dile getirdiği Türkiye'nin Rize ve çevresinde çay üretmesinin hata olduğu ve bölgede yeniden mandalina üretimine dönülmesi gerektiği yönündeki görüşleri, tarım bilimi ve ekonomi verileri ışığında değerlendirildi.
İlber Ortaylı'nın geçmişteki değerlendirmeleri şöyle:
Rize'de ne vardı, mandalina vardı.
Dünyanın en güzel mandalinası.
Mandalina yedim, ben hayatımda böyle bir şey yemedim.