
SİGORTAYLA İMZALANAN İBRANAME SÜRÜCÜYÜ VE İŞLETENİ DE KURTARIR MI? Av. Melih KÜÇÜKCANKURTARAN yazdı... https://www.hukukihaber.net/sigortayla-imzalanan-ibraname-surucuyu-ve-isleteni-de-kurtarir-mi
Trafik Kazası Tazminatında İbranamenin Müteselsil Sorumlulara Etkisi: Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin Limit–Ödeme Ayrımı, Teminat Dışı Zararlar ve İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortasında KTK m. 111 Sorunu
Trafik kazasında yaralanan bir kişi, karşı aracın trafik sigortacısıyla anlaşıyor, ödemeyi alıyor ve önüne konulan “ibraname, mutabakatname ve tazminat makbuzu” başlıklı belgeyi imzalıyor. Aylar sonra alınan maluliyet ve aktüerya raporları, gerçek zararın ödenen tutarın birkaç katı olduğunu gösteriyor. Zarar gören bu kez bakiye zararı için aracın sürücüsüne ve işletenine dava açıyor. Davalıların ilk savunması hazırdır: “Sigortacı ibra edildi; biz de borçtan kurtulduk.”
Bu savunmanın ne kadar geçerli olduğu sorusu, uygulamada sanıldığından çok daha sık karşımıza çıkmaktadır. Sigortacılar bedensel zarar dosyalarında ödemeyi neredeyse her zaman bir ibraname karşılığında yapmakta; bu belgelerin önemli bir kısmında sigortacının yanında “sigortalısı”, hatta sürücü de ibra edilmiş gösterilmektedir. Dava devam ederken sigortacıyla yapılan sulh ve sigortacı yönünden davadan feragat de aynı soruyu doğurur.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2025 ve 2026 yıllarında verdiği kararlar, bu soruya işleten ve sürücü bakımından iki ayrı cevap vermektedir. İşleten, sigortacının ibra edilmesiyle poliçe limiti kadar borçtan kurtulmakta; sürücü ise yalnızca sigortacının fiilen ödediği tutar kadar borçtan kurtulmaktadır. Bu yazıda önce bu ayrımın dayanağını ve gelişimini, ardından ibranın teminat dışı zarar kalemlerine etkisini, KTK m. 111'in koruyucu çerçevesini ve son olarak ihtiyari mali sorumluluk sigortasında Yargıtay'ın 2026 yılında verdiği ve uygulamada henüz yeterince fark edilmeyen kararı ele alıyoruz.
I. HUKUKİ ÇERÇEVE: ÜÇ SORUMLU, TEK ZARAR
Motorlu araç kazasında zarar görene karşı aracın işleteni KTK m. 85/1 uyarınca sorumludur ve KTK m. 85/son uyarınca sürücünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu tutulur. Sürücü ise haksız fiil sorumlusu olarak TBK m. 49 uyarınca kişisel sorumluluk altındadır. Trafik sigortacısı, KTK m. 91/1 ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.1 maddesi uyarınca işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder. Bu üç kişi, zarar görene karşı müteselsilen sorumludur.