
Türkiye ile Çin arasındaki ticaret hacmi sadece basit bir ekonomik veri değil , kısa vadede Türkiye’nin aleyhine somut siyasi sonuçlar doğurabilecek bir ibret tablosu. Dünya siyasetini yüzyıllardır Batı, ABD ekseninde okuyan zihinler, Çin’in, sadece Türkiye’yi değil, bölgedeki tüm ülkeleri etkileyecek siyasi etkisini henüz kavramaktan uzak.
Türkiye ile Çin arasındaki ticaret hacim 2025 yılında yaklaşık 53 milyar dolar olarak gerçekleşti. Bunun 49,6 milyarı Çin’den yapılan ithalat, 3,3 milyar doları ise Çin’e yapılan ihracat. Türkiye’nin en çok ithalat yaptığı ülkelerin başında Çin geliyor. Bunu Rusya (42,4 milyar) , Almanya (30,1 milyar), ABD (22,2 milyar) ve İtalya (16,0 milyar) takip ediyor.
Türkiye’ye 1990’lı yılların ortasında Çin’den sadece 0,5 milyar dolarlık ihracat yaparken rakam bugün yaklaşık 50 milyar dolara ulaştı. Eğer ithalat bu hızla devam ederse gelecek on yılda 100 milyar doların üstüne çıkacak. Sorun sadece bu ticaretin doğurduğu cari açık değil, cari açığın muhtemel siyasi etkileri.
Türkiye’nin Çin’den aldığı ürünlerin başında elektronik ve elektrikli cihazlar, sanayi makineleri ve ekipmanları, kimyasallar ve hammaddeler, demir-çelik ve otomotiv parçaları, Tekstil, ayakkabı ve genel tüketim, yenilenebilir enerji ekipmanları geliyor. Yani gıda, enerji ve savunma sanayi dışında Türk ekonomisi, varlığını neredeyse Çin’den aldığı ürünlere borçlu. Türkiye’de üretimin seyri Çin’den gelecek iş makinalarına ve diğer yan ürünlere bağlı.
Bu tablonun Türkiye açısından ne tür siyasi sonuçlar doğurabileceğine bakmak için, Çin’in Türkiye açısından siyasi ve ekonomik anlamda hayati önem taşıyan ülkelere yaptığı ihracata da göz atmak gerekiyor.