
Çin'in Şıncın kentinde düzenlenecek Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Zirvesi'nde ABD, Çin ve Rusya liderleri, ilk kez "stratejik istikrar diyaloğu" niteliğinde bir üçlü toplantı gerçekleştirecek. Üçlü zirvenin toplanacağının duyurulmasından sonra bazı yorumcular bunu ABD, Sovyetler Birliği ve İngiltere'nin İkinci Dünya Savaşı'nın ardından dünya düzenini şekillendirdiği Yalta Konferansı'na benzeten yorumlar yaptı. Yalta Konferansı, savaş sonrasında eski egemen güç İngiltere, yeni egemen güç ABD ve yükselen güç Sovyetler Birliği'nin küresel etki alanlarını belirleyerek, yeni bir güç dağılımının çerçevesini çizmişti.
Çin Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, ABD Başkanı Donald Trump ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 33. APEC Zirvesi marjında 19 Kasım'da Şıncın'da bir araya gelecek.
Avrupa ve Orta Doğu'daki savaşların, Pasifik'teki güç rekabetinin gölgesinde üç ülkeyi aynı masada buluşturacak toplantı, küresel yönetimin büyük güçlerin iradesiyle şekillendiği yeni bir dönemin kapıda olup olmadığı sorusunu gündeme getiriyor.
Üçlü zirveyi, ABD, Sovyetler Birliği ve İngiltere'nin İkinci Dünya Savaşı'nın ardından dünya düzenini şekillendirdiği Yalta Konferansı ile kıyaslayan değerlendirmeler yapılıyor.
Toplantıda Ukrayna, İran veya Kuzey Kore ile bağlantılı güncel jeopolitik kriz konularına dair bir anlaşma veya çözüm önerisi beklenmese de üç ülkeyi ilk kez bir araya getiren zirve, büyük güçler arasında bir stratejik istikrar diyaloğunun yakın dönemdeki ilk örneği olması dolayısıyla sembolik anlam taşıyor.
- YENİ BİR YALTA KONFERANSI MI?
ABD Başkanı Trump'ın, tek taraflı tarife politikaları, egemenlik talepleri ve güç kullanımıyla uluslararası ortamı Amerikan çıkarları lehine yeniden şekillendirmeye çalıştığı bir dönemde iki stratejik rakibi ile uzlaşma arayışına girmesi, İran ile süregelen savaş ve Kongre ara seçimlerindeki yenilgiyle elinin zayıfladığı şartlarda yeni bir denklem kurma niyetini ortaya koyuyor.